A través de grupos de investigación do IIM e no marco do programa pleamar
En “Ferramentas innovadoras aplicadas ao monitoreo de poboacións no entorno de un Área Mariña Protexida: intelixencia artificial, Xenética e Telemetría Acústica (iGENTAC)” se desenvolverá traballo experimental no archipiélago das Illas Cíes coa colaboración do Parque Nacional Marítimo-Terrestre das Illas Atlánticas de Galicia.
En “Integración de bases de datos de capturas totales en unha infraestructura espacial para a xestión sostible da pesca (GEOCAP)” colaboran tres asociacións de pescadores, unha de Galicia e dos de Andalucía.
“Novas tecnoloxías de visión aplicadas ao desenvolvemento de sistemas estandarizados de monitorización electrónica da captura total máis compactos e flexibles (SICAPTOR 2.0” busca mellorar o sistema iObserver.
Santiago de Compostela, 9 de decembro de 2020. O Instituto de Investigacións Mariñas (IIM) inicia tres proxectos de investigación –iGENTAC, GEOCAP e SICAPTOR 2.0- coa colaboración da Fundación Biodiversidade, do Ministerio para a Transición Ecolóxica e ou Reto Demográfico, a través do Programa pleamar, cofinanciado polo FEMP”.
Os proxectos, que concluirán novembro de 2021, son “Ferramentas innovadoras aplicadas ao monitoreo de poboacións no entorno de un Área Mariña Protexida: intelixencia artificial, Xenética e Telemetría Acústica (iGENTAC)”, “Integración de bases de datos de capturas totales en unha infraestructura espacial para a xestión sostible da pesca (GEOCAP)” e “Novas tecnoloxías de visión aplicadas ao desenvolvemento de sistemas estandarizados de monitorización electrónica da captura total máis compactos e flexibles (SICAPTOR 2.0”).
“iGENTAC” está dirixido por Alexandre Alonso Fernández, do grupo Ecología Pesqueira. Parte de proxectos financiados en anteriores convocatorias de PLEAMAR –TAC, DESTAC e SICAPTOR-, cos que se alcanzaron obxectivos estratégicos empleando telemetría acústica para o monitoreo de patrones de movimiento e comportamiento de organismos mariños así como para estimar as tasas de supervivencia do descarte por parte da frota artesanal galega- Tamén se aplicaron técnicas de intelixencia artificial para identificar e cuantificar descartes a partir de imaxes en tiempo real.
“O proxecto que se inicia ahora incorpora ferramentas basadas en intelixencia artificial, xenética e telemetría acústica para o monitoreo de poboacións salvaxes en AMPS en ecosistemas costeiros. En concreto, se desenvolverán e aplicarán técnicas de marcaxe-captura no invasivas que puedan incorporarse a plans de monitoreo de poboacións de organismos mariños que se puedan transferir ao Parque Nacional Marítimo-Terrestre das Illas Atlánticas de Galicia co cometido de que pueda implementar ou mellorar os seus plans de monitoreo e xestión. A ello se une, tamén, o desenvolvemento de ferramentas mínimamente invasivas de marcado-recaptura potencialmente aplicables a estudios de supervivencia de descartes de especies comerciales”, explica Alexandre Alonso Fernández.
A metodología para cumplir os obxectivos do proxecto inclúe o desenvolvemento de un sistema de recoñecemento individual a partir de imaxes basado en intelixencia artificial ademais de aplicar técnicas moleculares moleculares que permitan validar os resultados. A información derivada de estas metodologías permitirá aplicar modelos de marcaxe-recaptura para estimación de parámetros poblacionales das especies obxectivo. Se establecerá unha rede de telemetría acústica para o monitoreo da actividade dos individuos marcados e comparar cos resultados dos modelos de marcaxe-recaptura.
Ademais, se desenvolverán obradoiros de ciencia cidadá para captar a voluntarios que que participen na adquisición de datos que alimenten os modelos anteriormente mencionados. Á colaboración do Parque Nacional Marítimo Terrestre das Illas Atlánticas se unha a do Center for Coastal Researh da Universidade de Agder (Noruega).
“GEOCAP” está dirixido por Ricardo Pérez Martín, do grupo Bioquímica de Alimentos. Parte de proxectos previos –LIFE FAROS, LIFE iSEAS ou SICAPTOR- que teñen dado como resultado o desenvolvemento de ferramentas para ayudar na implementación de aspectos novedosos da Política Pesqueira Común da Unión Europea, tales como a reducción de descartes ou a cuantificación de toda a captura (iObserver, Geoportal).
“O obxectivo ahora é desenvolver e implementar un sistema software capaz de capturar os datos das capturas totales (deseadas, no deseadas e descartes) en buques pesqueiros que faenan nas zonas do Atlántico Noroeste, Mediterráneo e Mar Negro dispoñibles desde a Web Armador da Secretaría Xeral de Pesca para, posteriormente, introducirlos ordenadamente en un Geoportal mediante unha ferramenta API desenvolvida ao efecto. Unha vez almacenados os datos, éstos serán procesados para mostrarlos de manera adecuada e útil para os diferentes usuarios finales da ferramenta. Ello permitirá crear unha Infraestructura de Datos Espacial que contribuya a definir directrices xerais para unha actividade pesqueira sostible e minimizar descartes”, explica Ricardo Pérez Martín, quen apunta que “o proxecto ten, por tanto, obxectivos técnicos, medioambientales e socioeconómicos”.
Participan a Cofradía de Sanlúcar de Barrameda, a Organización de Productores de Lugo en Burela e a de Carboneras en Almería.
“SICAPTOR 2.0” está dirixido por Luis Taboada Antelo, do grupo de Enxeñaría de Procesos. Parte de proxectos previos –LIFE FAROS, LIFE iSEAS e SICAPTOR- nos que se abordaron os métodos para a consecución de datos reales de capturas e descartes (é decir, a captura total) realizadas polas frotas. En concreto, nos que se desenvolveu e optimizó o sistema de monitorización electrónica en tiempo real para a cuantificación e identificación de especies en buques pesqueiros denominado iObserver.
“O obxectivo ahora é generalizar o uso por parte da frota española de sistemas de estándares de monitorización electrónica centrados únicamente en cuantificar a captura total no parque de pesca, evitando as reticencias que outros sistemas actuais ten entre os pescadores por grabarse o seu actividade en diferentes partes do barco”, explica Luis Taboada Antelo.
Para ello, se pretende realizar un rediseño do sistema iObserver, dispositivo que permite cuantificar de forma automática a captura total a bordo de buques comerciales, de cara a minimizar o seu tamaño e maximizar os seus prestacións de funcionamiento para aumentar así a viabilidade do seu instalación generalizada a bordo e o seu aceptación por armadores e tripulación en todo tupo de frotas.
O proxecto conta coa colaboración da Organización de Productores de Pesca do Puerto e Ría de Marín e do Instituto Español de Oceanografía.